Z roku na rok w polskich firmach przybywa pracowników-obcokrajowców, którzy podlegają (w Polsce) ubezpieczeniom ZUS oraz obowiązkowi podatkowemu. W ciągu zaledwie dekady ich liczba wzrosła ponad dziesięciokrotnie. Większość to obywatele krajów spoza Unii Europejskiej, głównie Ukrainy (choć zdarzają się w tym gronie również obywatele państw dla nas „egzotycznych” – np. Brazylii czy Filipin). Systematycznego wzrostu liczby pracujących w Polsce obcokrajowców nie zahamowała pandemia Covid-19 oraz związane z nią ograniczenia. Zatrudnianie pracownika z obywatelstwem innym niż polskie nie zwalnia oczywiście przedsiębiorcy z nałożonych przez fiskusa zobowiązań. Pracownicy-obcokrajowcy zatrudnieni na umowę o pracę w polskiej firmie uzyskują dochód opodatkowany. Pracodawca potrąca z ich wynagrodzenia zaliczki na podatek dochodowy, a po zakończonym roku podatkowym składa zeznanie podatkowe w polskim urzędzie skarbowym.
Pracodawcy, którzy zatrudniają w swoich firmach cudzoziemców, muszą pamiętać o tym, aby każdy z nich posiadał numer PESEL – to nowy obowiązek nałożony na podmioty zatrudniające cudzoziemców. Jego spełnienie jest konieczne, aby rozliczyć deklarację PIT-11. Pracodawca zatrudniający obcokrajowca na umowę o pracę, a także na umowy cywilnoprawne, jest zobowiązany do potrącenia zaliczek na podatek dochodowy od wynagrodzeń z tytułu tych umów, przekazywania ich do właściwego urzędu skarbowego, a po zakończonym roku podatkowym do złożenia deklaracji rozliczeniową PIT dla każdego pracownika/zleceniobiorcy. W tym właśnie celu konieczne jest posiadanie przez każdego pracownika, także obcokrajowca, identyfikatora podatkowego PESEL.
Jak uzyskać PESEL
W czerwcu 2021 r. weszła w życie zmiana ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników których identyfikatorem podatkowym jest PESEL i wyeliminowała problemy z jego uzyskaniem Numer PESEL jest przyznawany cudzoziemcowi automatycznie, wraz z dopełnieniem obowiązku meldunkowego (jeżeli cudzoziemiec zamierza pozostawać na terytorium Polski ponad 30 dni), natomiast nie posiadający meldunku muszą złożyć wniosek o nadanie PESEL – w urzędzie gminy właściwym dla siedziby pracodawcy.
PESEL a podatki
Posiadanie przez pracownika-cudzoziemca numeru PESEL umożliwi urzędom skarbowym jego identyfikowanie i wygenerowanie zeznania podatkowego w usłudze Twój e-PIT na portalu podatki.gov.pl. Tym samym podatnicy-cudzoziemcy łatwiej rozliczą się z urzędem skarbowym. Oznacza to dla nich również możliwość skorzystania z ulg i odliczeń oraz otrzymania zwrotu nadpłaty podatku. Z kolei dla płatnika wprowadzone niedawno zmiany pozwalają na wywiązanie się z obowiązku wskazywania identyfikatora podatkowego jego pracowników-cudzoziemców.